او - يانگ هسيو
يادداشت مرا در فقرهٴ تاريخ (ح) در زير ببينيد.
وانگ كوان
وانگ كوان1 در حدود 1070 در يانگ چو برآمد. باغبان چيني. مؤلف رسالهاي2 در باب شقايق پُرپَر3، كه 39 گونهٴ آن توصيف شده است. اين رساله بيشتر از رسالهٴ قديمتر ليوپين مأخوذ است كه در آن 31 گونه توصيف شده است. از لحاظ كشت گل شقايق پرپر اهميت زيادي داشت.
و. جغرافياي لاتيني و اسلامي
آدام برمني
آدام برمني4 در ساكسوني عليا، احتمالاً در ميسن5 پيش از 1045 زاده شد، در برمن برآمد؛ در حدود 1076 درگذشت. نخستين جغرافيدان آلماني. تاريخ اسقفنشين هامبورگ تا 1072 كه او تأليف كرده، براي تاريخ، جغرافيا و نژادشناسي اروپاي شمالي و مهاجرنشينهاي اسكانديناوي مأخذي اساسي به شمار ميرود. اين كتاب حاوي قديمترين شرح مربوط به وايْنلند6 و گزارش بسيار گرانبهايي در باب تجارت در اروپاي شمالي است. غالباً مبتني بر اطلاعات شفاهي گردآوري شده در برمن و سيلند (دانمارك) است.
نقشهبرداري
قديمترين نقشهٴ دريايي7 احتمالاً مربوط به سدهٴ يازدهم است، گرچه قديمترين نمونهٴ موجود (در كتابخانهٴ ملي پاريس) كه متعلق به پيزاست دست كم دو قرن بعد تهيه شده است. قطعهاي از متن يك نقشهٴ دريايي در كتاب آدام برمني موجود است.
نقشهٴ جهان سن سور8. كتابخانهٴ ملي پاريس نقشهٴ جهاني در اختيار دارد كه مهمترين نقشهٴ مأخوذ از نقشهٴ بئاتوس است (نك نيمهٴ دوم سدهٴ هشتم). اين نقشه سندي است عالي از نقشهكشي مبتني بر روايات و افسانهها در برابر نقشهبرداري علمي (يا تجربي) مربوط به راهنماهاي كشتيراني. اندازهٴ آن 46 در 72 سانتيمتر است. احتمالاً مقارن نيمهٴ سدهٴ يازدهم در صومعهٴ سنسور ترسيم شده است.